Kostka brukowa: cena, rodzaje, wzory i układnie kostki brukowej

MG Projekt Pracownia Architektoniczna / Aktualizacja 27 września 2021

Kostka brukowa
Kostka brukowa

Wybór odpowiedniej kostki brukowej nie jest wcale taki łatwy, ponieważ należy uwzględnić kilka ważnych parametrów, a nade wszystko trzeba odpowiedzieć sobie na kluczowe pytanie dotyczące tego, jakie będzie zastosowanie kostki i jaką nawierzchnię nią się pokryje.

Ma to znaczenie w kontekście wytrzymałości nawierzchni:

niezbyt gruba kostka brukowa, która idealnie sprawdzi się na ścieżkę w ogrodzie lub na taras może okazać się za mało wytrzymała na podjazd przeznaczony dla dużego samochodu rodzinnego.

W efekcie popełnionych błędów przy wyborze danego produktu znacznie skraca się czas eksploatacji takiej nawierzchni.

Niezwykle istotne są również takie parametry, jak wytrzymałość, trwałość, odporność na ścieranie oraz nasiąkliwość, ponieważ to one decydują o wygodzie i bezproblemowym użytkowaniu.

Nie można również pominąć aspektu estetycznego, a więc jakże ważna okazuje się kolorystyka i kształt kostki brukowej.

Kwestie finansowe niejednokrotnie determinują ostateczny wybór.

Warto przy tym pamiętać, że niekoniecznie droższa kostka brukowa będzie lepsza.

Na cenę ma wpływ kilka elementów, między innymi kształt, kolor, struktura i rozmiary, a im bardziej nietypowa barwa, tym cena wyższa.

Jednak to wytrzymałość i trwałość, czyli parametry użytkowe powinny być ważniejszym kryterium wyboru kostki brukowej w stosunku do estetyki.

Kostka brukowa rodzaje

Rodzaje kostki brukowej
Rodzaje kostki brukowej

Podziału można dokonać w zależności od kilku kryteriów, które mają znaczenie zarówno dla trwałości przyszłej nawierzchni, jak i walorów dekoracyjnych.

Podział kostki brukowej ze względu na specyfikę produkcji

Tutaj mamy do czynienia z dwoma typami kostki betonowej:

  1. Kostka brukowa przemysłowa, czyli standardowa – swoje zastosowanie znajduje przede wszystkim w rozmaitych miejscach o dużej przestrzeni, zwłaszcza na parkingach, chodnikach oraz alejkach parkowych.
    Charakteryzuje się niezwykle prostą, prostokątną formą, ewentualnie w kształcie podwójnej litery T, co przypomina trochę klepsydrę.
    Jej powierzchnia jest gładka, najczęściej w kolorze szarym.
  2. Kostka brukowa szlachetna gwarantuje zdecydowanie lepsze walory estetyczne w stosunku do jej odpowiednika standardowego.
    Wynikają one ze specjalnej obróbki jeszcze w czasie procesu produkcji bądź bezpośrednio po jej ukończeniu.
    W konsekwencji powstają różnorakie kształty i ciekawa kolorystyka.
    Niekiedy zwiększają się również właściwości użytkowe.
    Wyróżnia się następujące kostki szlachetne:

    • Kostka o powierzchni płukanej poddawana jest specjalnej obróbce w celu wypłukania drobin z wierzchniej warstwy betonu, aby uwypuklić zabarwione ziarna kruszywa.
      Taka kostka charakteryzuje się nie tylko wyjątkowymi walorami estetycznymi, ale także wysokimi parametrami antypoślizgowymi.
      Co ciekawe, poprzez dodanie drobinek grysu uzyskuje się wygląd przypominający kamień naturalny. To z pewnością dobra, tańsza alternatywa dla kostki granitowej.
      Trzeba jednak pamiętać, że chropowata powierzchnia bywa trudniejsza w utrzymaniu czystości. Brud zdecydowanie łatwiej wnika, a zarazem ciężko go usunąć. Na pewno warto często czyścić kostkę płukaną, aby nie doprowadzić jej do zbytniego zanieczyszczenia.
    • Kostka o powierzchni szczotkowanej wyróżnia się niebanalną, subtelną fakturą i tym samym wyjątkową estetyką.
      Powierzchnia jej jest porowata, a to dzięki szczotkowaniu, a ponadto widać efekt melanżu kolorów.
      Niepowtarzalny urok oraz komfort chodzenia po takiej kostce stają się najważniejszymi elementami produktu.
    • Kostka o powierzchni postarzanej fantastycznie sprawdzi się w ogrodach stylizowanych na klasyczne, wiejskie lub naturalistyczne.
      Dzięki specjalnej obróbce, która polega na obijaniu kostki w specjalnym bębnie uzyskuje się oryginalny wygląd kojarzący się ze starym brukiem.
      Metoda tej obróbki nazywa się młoteczkowaniem.
    • Kostka o powierzchni łupanej prezentuje się bardzo naturalnie i przypomina kamień łupany.
      Jej krawędzie pozostają nierówne, co jest skutkiem obłupywania brzegów kostki.
      Każda kostka ma swój niepowtarzalny kształt.
    • Kostka o powierzchni strukturalnej również ma stanowić imitację kamienia naturalnego, więc wybierając taki produkt na pewno nada się otoczeniu zdecydowanie naturalny charakter.

Podział kostek brukowych ze względu na zastosowany materiał

Kostki brukowe można wyprodukować z różnych materiałów, co ma swoje przełożenie zarówno na cenę produktu, jak i możliwości zastosowania danej kostki oraz poszczególne parametry użytkowe.

W ofercie rynkowej pojawiają się trzy rodzaje materiałów.

Kostka brukowa betonowa

Kostka brukowa betonowa
Kostka brukowa betonowa

To aktualnie najbardziej popularny typ kostki, głównie z powodu korzystnej ceny, ale także całkiem niezłej wytrzymałości.

Stosuje się ją na ścieżkach i alejkach ogrodowych, na podjazdach, tarasach, a także na parkingach.

Dostępne wzory, kształty i kolory kostki betonowej pozwalają na łatwe dopasowanie do konkretnych potrzeb, aby zadbać o spójność stylistyczną i estetyczną z otoczeniem.

Oprócz walorów dekoracyjnych, należy również podkreślić świetną odporność na uszkodzenia mechaniczne i na zmienne warunki atmosferyczne, gdyż kostce nie powinny zaszkodzić ani niskie, ani wysokie temperatury czy też opady.

To oczywiście dotyczy kostki betonowej lepszej jakości, dlatego mając na uwadze oszczędności nie należy jedynie sugerować się samą ceną.

Lepiej wydać trochę więcej i mieć pewność, że nawierzchnia będzie ładnie się prezentować i dobrze służyć przez długi czas.

Wiele osób ceni sobie także bezproblemowość układania kostki betonowej oraz nieskomplikowane jej czyszczenie.

Obecnie są dostępne dwa typy kostki brukowej betonowej:

  • Jednowarstwowa.
    To mniej polecany produkt ze względu na niezbyt dobre parametry wytrzymałościowe i zdecydowanie niższą elastyczność.
    Kostka tego typu jest wyrabiana z jednego rodzaju betonu i powstaje w jednej całości.
  • Dwuwarstwowa.
    Jeżeli komuś zależy na kostce, która w dobrym stanie posłuży przez wiele lat, to powinien wybrać właśnie dwuwarstwową.
    Pierwsza warstwa konstrukcyjna takiej kostki decyduje o jej wytrzymałości i składa się z betonu wymieszanego z niewielkim dodatkiem żwiru.
    Z kolei druga warstwa, o grubości 5 – 8 mm, ma charakter wykończeniowy i odpowiada za atrakcyjny wygląd. Ona również zawiera drobne kruszywo.

Kostka brukowa kamienna

Kostka brukowa kamienna
Kostka brukowa kamienna

To niezwykle stylowy, ale zarazem niezbyt tani wybór.

Najczęściej wybierana jest kostka z granitu, aczkolwiek oferta rynkowa obejmuje również:

  • kostkę wapienną,
  • kostkę z bazaltu,
  • kostkę z sjenitu,
  • kostkę z piaskowca.

Kostka granitowa występuje w wielu wersjach kolorystycznych i jest bardzo wytrzymała, także na ścieranie.

Jej walory dekoracyjne zachowują się przez długi czas.

Kostka brukowa bazaltowa nadaje się do pomieszczeń zadaszonych, ponieważ pod wpływem wilgoci jej powierzchnia staje się śliska, natomiast wyróżnia się przepięknym, czarnym kolorem.

Warto mieć na uwadze, iż wapień i piaskowiec nie wykazują takiej trwałości i odporności na promienie słoneczne UV, mróz, wysoką temperaturę i kwasy jak granit czy sjenit, które pod tym względem mają wyjątkowe parametry.

Kamienie naturalne z pewnością nadają danemu miejscu bardzo urokliwy i estetyczny wygląd.

Kostka brukowa z kamienia polnego

Ten rodzaj kostki wyróżnia się specyficznym, nieregularnym kształtem i oryginalną prezencją.

Nadzwyczaj popularny do lat 50. ubiegłego wieku, kiedy często można było spotkać nawierzchnie układane ręcznie z kamienia polnego, tak zwane kocie łby.

Obecnie rzadki wybór, ponieważ taka kostka nie sprawdzi się w każdej aranżacji.

Idealnie pasuje do otoczenia o charakterze naturalistycznym lub wiejskim, natomiast w miejscach zaprojektowanych w stylu nowoczesnym bądź minimalistycznym na pewno nie będzie prezentować się dobrze.

Jednak kostka z kamienia polnego ma swój niepowtarzalny i indywidualny styl.

Warto również pamiętać, że wbrew pozorom, układanie tego typu kostki brukowej wymaga całkiem sporego doświadczenia, mimo że poszczególne elementy nie muszą ściśle przylegać do siebie.

Kostka brukowa nowoczesna

Warto podkreślić, że oferta rynkowa stale się poszerza.

Aktualnie hitem staje się świecąca kostka brukowa zbudowana z materiałów żywicowo-akrylowych, której źródłem światła pozostają diody LED.

Emisja światła następuje całą powierzchnią kostki brukowej i co ważne, kostki mogą świecić w dowolnym kolorze, jeżeli jest zastosowana technologia LED RGB.

Żywotność takiego oświetlenia wynosi mniej więcej 15-16 lat przy ośmiogodzinnym codziennym świeceniu.

To bardzo ciekawa alternatywa dla tradycyjnych kostek brukowych, ponieważ z jednej strony mamy bruk odporny na ścieranie i bardzo wytrzymały, a zarazem element oświetlenia i co ważne, kostka pobiera zdecydowanie mniej mocy w stosunku do oświetlenia tradycyjnego.

Rozwiązanie oszczędne i bardzo praktyczne, zwłaszcza do alejek ogrodowych i podjazdów do garażu.

Innym interesującym wariantem wydaje się bruk klinkierowy idealnie sprawdzający się zarówno w nowoczesnych, jak i klasycznych przestrzeniach nadając im szyku oraz elegancji.

Jednocześnie to bardzo trwałe rozwiązanie, o znacznie lepszych parametrach wytrzymałościowych w porównaniu z kostką betonową.

To również bezpieczny wybór, gdyż bruk klinkierowy wykazuje odporność na poślizg, nawet kiedy jest mokry.

Natomiast proces otrzymywania klinkieru, a więc spiekanie gliny i piasku w wysokich temperaturach zapewnia bardzo małą ścieralność i nasiąkliwość.

Na koniec należy jeszcze wspomnieć o kostce brukowej ekologicznej, która umożliwia bezproblemowe odprowadzanie wód opadowych wprost do podłoża, a to dzięki szerokim spoinom wypełnionym grysem bądź zarośniętym trawą.

Powierzchnie tym samym nie są jednolitym betonem.

Kostka brukowa ekologiczna
Kostka brukowa ekologiczna

Kostka brukowa: kształty

Dostępne w ofercie sprzedażowej kształty kostki brukowej pozwalają nadać odpowiedni wygląd każdej nawierzchni.

Największą popularnością cieszą kostki w dość tradycyjnych i uniwersalnych formach, a więc kwadratu lub prostokąta, jednak wiele osób poszukuje bardziej wymyślnych kształtów, które zagwarantują uzyskanie ciekawych efektów wizualnych.

Godna polecenia będzie fala albo klepsydra.

Szczególnie ta druga daje wręcz nieograniczone możliwości w kreacji oryginalnych nawierzchni.

Nie jest to najtańsza opcja, gdyż za nietypowe kształty trzeba zapłacić więcej, trudniej też taką kostkę ułożyć, ale na pewno warto rozważyć tę propozycję w przypadku chęci podkreślenia wyjątkowego stylu danego miejsca.

Interesującym uzupełnieniem oferty wydaje się też galanteria brukowa, czyli różnego rodzaju:

Kostka brukowa wymiary

Oferta rynkowa jest bardzo bogata, więc można dostać kostkę w zróżnicowanych wielkościach, standardowa betonowa kostka brukowa ma od 54 x 84 mm do 120 x 180 mm bądź w kształcie trapezu od 54 x 84 x 64 mm do 84 x 94 x 104 mm.

Z kolei kostka brukowa granitowa najczęściej występuje w rozmiarach 40 x 60 mm, 70 x 90 mm, 80 x 100 mm i 150 x 170 mm.

Warto jednak pamiętać, że podstawowym parametrem wyboru powinna być grubość kostki, gdyż to ona odpowiada za wytrzymałość na obciążenia i tym samym determinuje ewentualne możliwości zastosowania.

Najchętniej wybierane są następujące grubości:

  • 4-5 cm – taka kostka charakteryzuje się dość dużą lekkością, natomiast jej maksymalne obciążenie wynosi 2 tony.
    W związku z tym nadaje się zwłaszcza do budowy ścieżek ogrodowych, chodników, tarasu bądź podjazdów dla motocykli czy też samochodów nieprzekraczających masy dwóch ton.
  • 6 cm – kostkę brukową o takiej grubości można stosować na parkingach i podjazdach dla samochodów osobowych, ponieważ wytrzymuje obciążenia do 3,5 ton.
  • 8-9 cm – ta grubość gwarantuje nie tylko wysoką odporność na ściskanie, ale także na odkształcenia i uszkodzenia mechaniczne, więc kostkę wykorzystuje się na nawierzchnie przeznaczone do użytku przez samochody ciężarowe.
  • 10-14 cm – tego typu kostki raczej nie stosuje się w aranżacjach przydomowych, mimo wyjątkowych parametrów wytrzymałościowych i odpornościowych.
    Problemem zazwyczaj jest wysoka cena.
    Idealnie sprawdza się w miejscach narażonych na ekstremalne obciążenia, czyli w składach budowlanych oraz tam, gdzie ma miejsce ruch pojazdów ciężarowych i ciężkich maszyn, np. rolniczych.

Kostka brukowa kolory

Kostka brukowa kolory
Kostka brukowa kolory

Na szczęście minęły już te czasy, kiedy dostępne były kostki brukowe jedynie w różnych odcieniach szarości.

Aktualnie wybór jest na tyle szeroki pod tym względem, że możliwości kompozycyjne pozostają w zasadzie nieograniczone.

Można zdecydować się na kostkę brukową w odcieniu jednolitym albo w kolorach melanżowych, które pozwalają osiągnąć naprawdę niesamowite efekty aranżacyjne.

Kostka brukowa cena

Ceny różnią się i to znacznie, w zależności od materiału użytego do produkcji kostki, ale także jej:

  • wymiarów,
  • kształtu,
  • struktury,
  • kolorystyki ,
  • producenta.

Jeżeli komuś zależy na oszczędnościach, to powinien postawić na kostkę brukową betonową.

Najtańsza szara kostka oznacza wydatek rzędu 25 – 35 zł / m2, natomiast za kostkę barwioną lepszej jakości przyjdzie nam zapłacić 40 – 80 zł / m2.

Kamienna kostka brukowa jest zdecydowanie droższym rozwiązaniem.

Za kostkę granitową w kolorze szarym, o wymiarach 40 x 60 mm trzeba wydać minimum 60 zł / m2, ale jej walory estetyczne są dość wątpliwe, natomiast kostka barwiona kosztuje od 90 zł / m2 wzwyż.

Cena zakupu kostki granitowej naprawdę dobrej jakości, a więc o grubości 6 cm i wymiarach 80 x 60 mm zazwyczaj przekracza kwotę 150 zł / m2, zaś kostki ze sjenitu raczej nie dostanie się za mniej niż 220 zł / m2.

Trudno również kupić w miarę niedrogie kostki brukowe z kamienia polnego, gdyż ceny wynoszą 200 – 500 zł / m2.

Widać, że koszt zakupu kostki brukowej nie jest zbyt niski, chyba że ktoś zdecyduje się na zwykłą kostkę betonową w kolorze szarym.

Przy wyborze na pewno należy prześledzić cennik kilku producentów, niekiedy można trafić na atrakcyjne promocje.

Ostateczny wydatek zależy również od ilości zamówionego produktu oraz dodatkowych usług, np. zakup kostki razem z jej ułożeniem niejednokrotnie okazuje się dużo korzystniejszy.

Przy zakupie warto też pamiętać, że produkty o rozmiarze 40 x 60 mm oznaczają się największą wydajnością, ponieważ jedna tona kostki wystarczy na mniej więcej 8,5 m2 nawierzchni, natomiast kostka granitowa mająca 150 x 170 mm wystarczy do pokrycia zaledwie 2,5 m2.

Kostka brukowa układanie

Kostka brukowa układanie
Kostka brukowa układanie

Ułożenie kostki brukowej można zlecić fachowcom albo spróbować to wykonać samodzielnie.

Nie jest to zbyt trudne zadanie, jednak wymaga trochę wiedzy, doświadczenia i przede wszystkim czasu.

Całość prac można podzielić na trzy główne etapy.

Stworzenie odpowiedniej podbudowy

Podbudowa pod kostkę granitową
Podbudowa pod kostkę granitową

To niezwykle istotny element, który warunkuje wytrzymałość i trwałość nawierzchni, a jednocześnie zapobiega powstawaniu obsunięć bądź nierówności.

Podbudowa musi zostać wykonana bardzo solidnie, aby być w pełni stabilna oraz odporna na zmienne warunki atmosferyczne.

Na początku należy oznaczyć konkretną powierzchnię kołkami i sznurkiem, a następnie usunąć wierzchnią warstwę gleby, zwłaszcza darń, kamienie i korzenie.

Głębokość zależy od przeznaczenia wybrukowanej nawierzchni.

Dla ścieżek ogrodowych będzie to około 20 cm, ale w przypadku większych nacisków taki wykop powinien być jeszcze głębszy, nawet do ponad pół metra.

Kolejnym krokiem jest wyrównanie i stosowne ubicie podłoża, a potem uzupełnianie warstwami poczynając od warstwy nośnej z grubego żwiru lub tłucznia, która ma od 5 do 50 cm grubości.

Warstwa musi zostać dokładnie ubita.

Jednocześnie nie wolno zapomnieć o niewielkim nachyleniu nawierzchni, aby zapewnić odpływ wody.

Spadek zawsze trzeba skierować w przeciwnym kierunku do budynku.

Kiedy warstwa nośna jest gotowa, to rozsypuje się warstwę wyrównującą z drobnego żwiru bądź piasku.

Ułożenie krawężnika

Kolejnym etapem prac będzie ułożenie krawężnika, który stanowi ograniczenie nawierzchni brukowanej, a zarazem jej dekoracyjne wykończenie.

W tym przypadku niezbędny okazuje się rozciągnięty i dobrze naciągnięty sznur oraz poziomica, co zagwarantuje ułożenie krawężników w linii prostej.

To bardzo ważne, ponieważ niedbale wykonany krawężnik utrudnia odpowiednie układanie kostki brukowej.

Kostka brukowa wzory ułożenia

Kostka brukowa wzory
Kostka brukowa wzory

Na początku należy dokonać wyboru konkretnego wzoru, zwanego wiązaniem lub deseniem, według którego kostka będzie układana.

Możliwości jest tak naprawdę kilka.

Bardzo popularne jest wiązanie jodełkowe, które daje efekt szeregu ułożonych skośnie rzędów składających się z bloczków prostokątnych.

Równie często spotyka się desenie prostokątne polegające na ułożeniu kostek prostokątnych w kwadrat.

Z kolei przy wiązaniu liniowym kostki brukowe leżą liniowo w kształcie prostokąta.

Oprócz tego niekiedy stosuje się wiązanie łukowe, desenie koliste lub plecionkę.

Samo układanie zaleca się rozpoczynać od narożnika, a bardzo pomocny jest naciągnięty sznurek, dzięki czemu łatwiej zachować wszystkie równości.

Niekiedy istnieje konieczność docięcia kostki i najlepiej sprawdza się do tego przycinarka do materiału kamieniarskiego, ewentualnie szlifierka kątowa.

Fugi najlepiej wypełniać drobnym żwirem bądź piaskiem, co nie tylko zapewni stabilność nawierzchni, ale także jej estetykę.

Dobrą metodą jest rozsypanie piasku na wybrukowanym terenie, rozprowadzenie go po całości, a następnie spłukiwanie wodą oraz szczotkowanie.

Taką czynność należy wykonać kilka razy.

Jeżeli komuś szkoda czasu i energii na ułożenie kostki, to musi liczyć się z dodatkowymi kosztami.

Ceny ułożenia zwykłej kostki brukowej betonowej kształtują się na poziomie 35 – 60 zł / m2.

Im bardziej skomplikowany wzór, tym cena wyższa.

Przy kostce kamiennej ceny jeszcze idą w górę.

W zależności od rozmiaru i kształtu będzie to 65 – 115 zł / m2.

Dodatkowo należy uwzględnić cenę wykonania obrzeży – ok. 15 zł /mb oraz palisad – ok. 30 zł / mb.

Oczywiście koszt ułożenia kostki brukowej zależy też od lokalizacji.

Jak układać kostkę brukową można zobaczyć też na poniższym filmie

Komentarzy:

  1. bardzo kompleksowo opisany artykuł, nawet kolory 🙂 Co do kostki to nie ma nic gorszego jak ją źle podłożyć i potem całe zielsko wychodzi 🙂 Pozdrawiam

    Odpowiedz
  2. Beton jest faktycznie chyba najpopularniejszy ale to dlatego, że charakteryzuje się wyjątkową trwałością w porównaniu do innych materiałów. Nam znajomy architekt krajobrazu doradził abyśmy zakupili kostkę betonową. Wybraliśmy sobie kostkę w kolorze standard szary. Bardzo ładna i wytrzymała. Jesteśmy zadowoleni, dobrze że się poradziliśmy znajomego w tej kwestii.

    Odpowiedz

Komentarz